Verplicht werk in de finale

Na de halve finale verblijven de finalisten van de instrumentale sessies in de Muziekkapel Koningin Elisabeth, om zonder enige hulp van buitenaf in één week tijd een onuitgegeven concertant werk in te studeren. De compositie van het werk voor cello en orkest werd in opdracht gegeven aan Fang Man. Haar werk Four Odes to the Tidings of Flowers [In Spring Valleys, An Ode to Orchid - In Summer Winds, An Ode to Bamboo - In Autumn Frost, An Ode to Chrysanthemum - In Winter Snow, An Ode to Plum]
is in wereldpremière gegaan op de eerste dag van de finale, op maandag 25 mei 2025 om 20u15, in het Paleis voor Schone Kunsten van Brussel. Het wordt door de twaalf finalisten uitgevoerd, samen met het Belgian National Orchestra o.l.v. Antony Hermus.

De opdracht van het verplichte werk in de finale werd mogelijk gemaakt dankzij de genereuze steun van de heer Rudolf Schülgen.

Over de componiste

De muziek van Fang Man, geworteld in Chinese literaire en filosofische tradities en gevormd door westerse muzikale esthetiek, beweegt zich tussen culturen, herinnering en verbeelding. Opgeleid in China, de Verenigde Staten en Europa creëert zij een persoonlijke en poëtische klank die culturele grenzen overstijgt.  Haar muziek werd uitgevoerd door gerenommeerde orkesten als het San Francisco Symphony, de Los Angeles Philharmonic New Music Group, het Camerata Royal Concertgebouw Orchestra, het Sinfonia Rotterdam, het Basel Sinfonietta, de Mannheimer Philharmoniker, het Orquesta Sinfónica del Principado de Asturias, het American Composers Orchestra, het Tokyo Philharmonic Orchestra, het Orchestre National de Lorraine, het Minnesota Orchestra, het Slovak Philharmonic Orchestra, het Prism Saxophone Quartet en het Dolce Suono Ensemble. Met steun van de Virginia B. Toulmin Foundation componeerde ze haar concerto voor sheng (Chinese mondorgel), Song of the Flaming Phoenix, in opdracht van het San Francisco Symphony en de League of American Orchestras. Ze was tevens composer-in-residence bij de Mannheimer Philharmoniker. Fang Man ontving talrijke prijzen en beurzen, waaronder een Charles Ives Fellowship, Guggenheim Fellowship, Koussevitzky Foundation Commission, Toru Takemitsu Award en prijzen van de National Endowment for the Arts, Opera America en New Music USA. 
Ze was al te gast op festivals zoals het Festival d’Aix-en-Provence, de Darmstadt International Summer Course for New Music, de Gaudeamus Music Week, het Cabrillo Festival en het Aspen Music Festival. Daarnaast was ze resident aan onder meer de Hermitage Artist Retreat, het Aldeburgh Music Centre en de Civitella Ranieri Foundation. Ze studeerde aan het Central Conservatory of Music in Beijing en aan het Ircam in Parijs en behaalde haar Doctor of Musical Arts aan Cornell University. Momenteel is ze professor compositie aan de University of South Carolina.

Enkele woorden van de componiste over haar werk

De titel van dit werk verwijst naar het traditionele Chinese concept huâ xìn ; de ‘boodschap’ waarmee bloemen het ontvouwen van de seizoenen aankondigen. In de Chinese esthetiek zijn bloemen niet louter planten, maar ook spirituele symbolen. In vier bewegingen - orchidee, bamboe, chrysant en pruimenbloesem - reist het concerto langs de lente, zomer, herfst en winter, en belicht het de innerlijke canvassen die deze seizoenen opwekken. Toch volgt deze reis geen vaste tijdslijn. Net zoals herinneringen en gevoelens zich niet lineair ontvouwen, bepaalt de solocellist ook zelf de volgorde waarin de vier delen worden uitgevoerd. Elke solist geeft zo vorm aan een eigen verhaal en wordt zowel vertolker als verteller, die telkens de relatie tussen seizoen, bloem en geest opnieuw vormgeeft. Dit concerto is gekleurd door twee componisten die ik bewonder. Van Bach komen de ritmische vitaliteit, contrapuntische helderheid en fysieke dimensie van strijkerspartijen. Van Messiaen ontleen ik toonmateriaal uit de ‘beperkt transponeerbare modi’, met harmonieën die mystiek en een gevoel van stilstaande tijd oproepen. In dit concerto komen oosterse poëtische beeldtaal en westerse muzikale architectuur samen.

Verplicht werk in de halve finale

Harold Noben heeft het verplichte stuk voor de halve finale van de Cellowedstrijd 2026 geschreven. Zijn werk Caffeine, voor cello en piano, wordt van maandag 11 tot zaterdag 16 mei door de 24 halvefinalisten tijdens hun recital uitgevoerd in Studio 4 van Flagey, met wereldpremière op maandag 11 mei om 15u. De kandidaten hebben de partituur van dit werk ontvangen na de preselectie.




Met de steun van Sabam, die creatie ondersteunt.

Over de componist

Harold Noben heeft een eigen muzikale taal ontwikkeld, vrij van een vooraf bepaald kader. Zijn werk, vaak doordrongen van literaire invloeden, combineert diverse stijlen en stromingen. Dit eclecticisme komt voort uit een atypisch en autodidactisch parcours. Na zijn pianostudies aan het Conservatoire Royal de Musique in Luik bij Jean Schils en Marie-Paule Cornia legde hij zich toe op compositie en richtte hij het trio Cardamome op, dat zich bevindt op het kruispunt van jazz en klassieke muziek en geïnspireerd is door tango nuevo en traditionele muziek. In 2011 ontving hij van Sébastien Walnier een eerste compositieopdracht voor het ensemble Ô-Celli. Later werkte hij samen met de twaalf cellisten van het Berliner Philharmoniker aan het album Hora Cero (2016) en componeerde hij White House 1921 in opdracht van het Orchestre Philharmonique de Liège (2018). Van 2018 tot 2020 was hij componist in residentie in de Muziekkapel Koningin Elisabeth onder begeleiding van Benoît Mernier. Dit leidde tot de creatie van zijn kameropera À l'extrême bord du monde, die in 2020 in de Munt werd opgevoerd en in 2026 zal worden hernomen. Zijn samenwerking met de Munt werd voortgezet met Beyond (2022), in opdracht van Peter de Caluwe. Zijn recente opera Bovary (2025), met een libretto van Michaël De Cock, ging in première in het Théâtre National. Daarnaast schrijft hij kamermuziek in opdracht van talrijke ensembles, artiesten en organisaties, zoals Musiques Nouvelles, Sturm und Klang, het Roeland Hendrikx ensemble en Ô-Celli. In 2022 ontving hij de Marcel Hastir-prijs voor zijn strijkkwartet Quartet from the Portuguese en in 2024 de compositieprijs van de Fondation des Treilles, wat resulteerde in een residentie van drie maanden bij deze stichting. Harold Noben doceert aan het IMEP in Namen en aan de Muziekacademie Arthur De Greef in Sint-Gillis.

Enkele woorden van de componist over zijn werk

Bij het schrijven van Caffeine wilde ik een werk creëren dat als een soort uitbundige uitlaatklep dient voor alle spanningen die kandidaten van wedstrijden zoals de Koningin Elisabethwedstrijd kunnen ervaren en voelen. Ik wilde daarom muziek schrijven die in het teken staat van ritme, af en toe een groove, een zekere hectiek en zelfs wat opgekropte nervositeit. Net zoals je het voelt borrelen wanneer je onder invloed bent van cafeïne… vooral wanneer je er iets te veel van hebt gedronken. Een uitlaatklep die het mogelijk maakt om, ondanks alles, plezier te vinden ; een soort pure vreugde om je zonder enige reserves en vol overgave in deze elektrische stroom te storten.
Deze hectiek weerspiegelt ook onze huidige maatschappij, waarin versnelling en hyperactiviteit ons allemaal meesleuren in een ontembaar en razendsnel tempo, wat prangende vragen oproept. Het is alsof de wereld zelf onder invloed staat van cafeïne die onophoudelijk door ons drukke leven stroomt en die onze gemeenschappen, families en ieder van ons raakt.


Beide werken worden na afloop van de cellowedstrijd op cd en op de streamingplatforms uitgebracht.